Het in maart jl. verschenen WUR‑rapport “Van Verwarring naar Verbinding” wil beperking van ammoniakuitstoot meer loskoppelen van natuurherstel, wat ook de berekeningen van stikstofneerslag met Aerius overbodig zou maken. Het rapport ziet doelsturing en technische innovaties als oplossing voor de ammoniakproblematiek. Eerder deze maand gaven de auteurs hierover nog een uitgebreide technische briefing in de Tweede Kamer.
Ondanks de nodige positieve reacties vanuit de politiek bekroop ons toch vooral het gevoel ‘Te mooi om waar te zijn’. Had Johan Remkes in 2019 niet al gezegd dat gewoon niet alles meer kan?
Prof. dr. Raoul Beunen gaf deze opnieuw aangezwengelde stikstofdiscussie weer de nodige nuchterheid met een uitgewerkte reactie:
“In tegenstelling tot wat de titel en inleiding van het rapport doen vermoeden, creëert het rapport vooral weer extra ruis. De grootste tekortkoming van het rapport is dat het een verkeerde voorstelling van zaken geeft met betrekking tot het ontstaan van de stikstofproblematiek”.
Hij laat zien dat decennialang beleid is afgezwakt, omgebogen of vervangen door maatregelen die in de praktijk nauwelijks emissiereductie opleverden. Volgens Beunen ligt de kern van het probleem niet bij ecologie of modellen, maar bij politieke keuzes en een wetenschappelijk discours dat deze keuzes legitimeert. Daardoor bleef de uitstoot structureel te hoog en verslechterden veel natuurgebieden verder.
Dit onderschrijven we van harte. Doelsturing heeft alleen kans van slagen wanneer het wordt gecombineerd met stevige instrumenten zoals het korten van productierechten, uitkoop, vergunning intrekking en handhaving. Een eerlijk beeld van wat wél en niet heeft gewerkt, is daarbij onmisbaar. En in de wetenschap dat ‘niet alles meer kan’!
Hieronder nog een citaat uit de samenvatting van de reactie van prof. Beunen voor een beter begrip van het stikstofbeleid en de keuzes die nu gemaakt moeten worden.
“De beloften dat met doelsturing, technieken en vakmanschap de uitstoot van ammoniak verminderd kan worden, zijn na decennia van falend beleid op zichzelf niet heel geloofwaardig meer. Als het inderdaad allemaal zo eenvoudig was, waarom is de uitstoot dan nog altijd veel te hoog? Het antwoord op die vraag heeft …. te maken met ….. politieke keuzes en het daarmee verbonden wetenschappelijk discours, zoals professor van der Ploeg in zijn boek ‘Gesloten vanwege stikstof’ laat zien.
Onder het mom van innovatie en technieken om de uitstoot te verminderen is het beleid dat direct of indirect gericht was op een vermindering van de uitstoot van ammoniak afgezwakt, geschrapt of vervangen door subsidies voor maatregelen die veel minder effectief waren dan op voorhand beloofd. Daarnaast is met een reeks van geitenpaadjes de uitbreiding van veehouderijbedrijven gefaciliteerd.”
Zie voor de volledige reactie van Raoul Beunen: https://www.raoulbeunen.nl/?p=1654
